Aandachtspunten bij het zieke kind

Versiedatum: mei 2008

Waar moet u op letten als uw kind ziek is?

Kinderen krijgen gauw koorts. Om te kunnen beoordelen of uw kind erg ziek is, moet u vooral op andere verschijnselen letten, zoals braken, diarree, weinig drinken, kreunen, ontroostbaar huilen, benauwdheid met een snelle ademhaling, sufheid, het ontstaan van puntvormige bloedinkjes op de huid of een grauwe kleur. Bij een ziek kind is het belangrijk op deze verschijnselen te letten.

Koorts

We spreken van koorts als de lichaamstemperatuur hoger is dan 38 graden. De temperatuur kunt u het beste meten via de anus (poepgaatje). Een oorthermometer is ook bruikbaar, maar minder betrouwbaar. Eenmaal per dag de temperatuur meten is voldoende. Koorts kan geen kwaad en is geen reden voor ongerustheid. Koorts is een normale reactie van het lichaam op een infectie met virussen of bacteriën. Waarschijnlijk helpt koorts de infectie te bestrijden. Het is niet nodig de koorts te verlagen. Zorg wel dat uw kind voldoende drinkt. Zodra het lichaam de ziekte de baas is, daalt de temperatuur weer.

• Is uw kind jonger dan drie maanden, neem dan de eerste koortsdag contact op en kom naar de praktijk
• Is uw kind ouder dan drie maanden, neem dan contact op als de koorts langer dan drie dagen aanhoudt, of eerder als u merkt dat uw kind zieker wordt (zie ‘Waar moet u op letten?’).
• Wanneer uw kind jonger is dan twee jaar en het heeft alleen koorts en verder geen ziekteverschijnselen, dan kijken we de urine na. Probeer wat urine op te vangen. Afplakzakjes om urine op te vangen zijn verkrijgbaar bij de apotheek.

Niet eten, niet drinken

Als uw kind niet wil eten is dat geen probleem, ook als het meerdere dagen duurt. Drinken is heel belangrijk. Wanneer het slikken pijn doet, kunt u koude drank geven, eventueel een ijslolly. Of geef een paracetamol, dan gaat het drinken na een halfuur vaak beter. Als uw kind niet goed drinkt, moet u het regelmatig een paar slokjes geven, bijvoorbeeld iedere vijf tot tien minuten. Als een kind met koorts zieker wordt en veel minder drinkt dan normaal (minder dan de helft van wat het normaal drinkt), neem dan direct contact op.

Overgeven en diarree

Een kind met koorts dat overgeeft of diarree heeft, verliest veel vocht. Het is dan extra belangrijk dat uw kind voldoende drinkt. Als het niet goed drinkt, moet u het regelmatig een paar slokjes geven, bijvoorbeeld iedere vijf tot tien minuten. Bij heftige diarree of herhaaldelijk overgeven kunt u een speciaal drankje maken om het vochtverlies aan te vullen. U maakt dit met een oplospoeder (ORS-poeder) dat bij de drogist en apotheek te koop is.

Als een kind met koorts dat overgeeft en diarree heeft, veel minder drinkt dan normaal (minder dan de helft van wat het normaal drinkt), moet u direct contact opnemen. Vooral kinderen onder de twee jaar kunnen uitdrogen. Uitdroging herkent u als uw kind niet of weinig plast of als het suf wordt. Een kind dat goed drinkt, regelmatig plast (of natte luiers heeft), kwijlt, met dikke tranen huilt of gewoon rondloopt, is niet uitgedroogd.

Huilen en kreunen

Een kind dat ziek is kan wat huilerig zijn; dat is normaal. Neem wel contact op als uw kind alsmaar blijft huilen zonder dat u het kunt troosten, of als het huilen verandert in kreunen of een zwak, jengelig huilen.

Benauwdheid en snel ademen

Bij koorts is het normaal dat uw kind wat sneller ademt. Als uw kind benauwd is, af en toe even stopt met ademen, sneller ademt of zo snel ademt dat het niet kan drinken, moet u direct bellen of langskomen.

Hangerig, moe of suf

Een ziek kind kan moe en hangerig zijn. Het wil graag op schoot of valt af en toe in slaap. Maar als uw kind suf is, dat is als u geen contact kunt maken met uw kind, bel dan direct met de praktijk.

Vlekjes of een andere huidskleur

Bij veel kinderziekten komen rode vlekjes voor. Het gaat dan bijna altijd om een onschuldige infectieziekte. Bel de praktijk als uw kind tijdens de koortsperiode vlekjes krijgt. Neem direct contact op als een kind met vlekjes een suffige of erg zieke indruk maakt. Suf betekent dat u geen contact kunt maken met uw kind. Vooral als u puntvormige huidbloedinkjes op de huid ontdekt, moet u direct contact opnemen. Dit zijn roodblauwe stipjes waarvan de kleur niet verbleekt als u erop drukt. Deze kunnen vooral op de borst en de rug, en op de armen en benen verschijnen.

Neem ook direct contact op als uw kind een andere huidskleur krijgt (bleek, blauw of grauw).

Sneller ziek

Soms is uw kind zo ziek dat u het ieder uur achteruit ziet gaan. Dat sneller zieker worden is een reden om meteen de praktijk te bellen.

Verminderde weerstand of bekend met een ziekte

Wanneer u verteld is dat uw kind een ziekte heeft waarbij infectie een extra risico geeft, moet u bellen zodra u merkt dat uw kind koorts heeft. Dit geldt ook wanneer van uw kind bekend is dat het een verminderde weerstand heeft.

Koortsstuip

Kinderen tussen de 6 maanden en 5 jaar kunnen een koortsstuip krijgen. Uw kind gaat schokken en trekken met armen en benen. Het kind raakt weg. Het ‘stuipen’ kan maximaal 15 minuten duren. Daarna is uw kind meestal gedurende een uur suf. Het is begrijpelijk dat u schrikt van een koortsstuip, maar blijf kalm. Een koortsstuip kan zelden kwaad. Leg uw kind op de buik of zij, met het hoofd omlaag. Zorg dat er niets in de mond of keel zit, zodat uw kind vrij kan ademen. Bel de praktijk, dan komen we direct bij u langs. Meestal is uw kind na een uur weer helder. Een koortsstuip begint vaak aan het begin van een koortsperiode. Kinderen die al hoge koorts hebben krijgen dus meestal geen koortsstuip. Een koortsstuip is niet te voorkomen. Wanneer uw kind een koortsstuip heeft gehad, is de kans dat het binnen zes maanden nog een koortsstuip krijgt groter.

Heeft u nog vragen?

Als u na het lezen van deze brief nog vragen heeft, dan kunt u contact opnemen met de praktijk.