Miskraam: afwachten of curettage?

Versiedatum: april 2006

Een miskraam

Een op de tien zwangerschappen eindigt in een miskraam. Als in de eerste drie maanden van de zwangerschap blijkt dat het vruchtje niet goed groeit, wordt het vanzelf afgestoten. Een miskraam is een natuurlijke maar ingrijpende gebeurtenis.

Wat zijn de verschijnselen?

Een miskraam begint meestal met bloedverlies. De bloeding kan binnen enkele uren tot dagen toenemen en kortdurend hevig zijn. U verliest daarbij ook stolsels, stukjes weefsel (baarmoederslijmvlies) en het vruchtje. Het bloedverlies neemt daarna snel af en houdt na een paar dagen op. Soms is er nog enkele weken een beetje bloedverlies.Het kan ook zijn dat u nog geen bloedverlies heeft gehad, maar dat op een echo wordt ontdekt dat het vruchtje niet meer leeft. U kunt dan binnen enkele dagen (soms weken) een bloeding verwachten waarbij het vruchtje vanzelf wordt afgestoten.

Hoe ontstaat een miskraam?

Een miskraam wordt meestal veroorzaakt door een afwijking van het vruchtje. Het vruchtje kan door de afwijking niet meer groeien en wordt afgestoten. De afwijking is zelden erfelijk. Een miskraam ontstaat niet door lichamelijke inspanning. Zo kunnen bijvoorbeeld vrijen, vallen, fietsen, paardrijden of motorrijden geen miskraam veroorzaken.

Afwachten

Veel vrouwen geven er de voorkeur aan af te wachten tot al het weefsel vanzelf wordt afgestoten en de bloeding vanzelf ophoudt. Bij de meeste miskramen wordt het vruchtje binnen twee weken na begin van de bloeding afgestoten, bij sommigen pas na een paar weken. Vrouwen bij wie de miskraam op natuurlijke wijze is verlopen kunnen de gebeurtenis vaak beter verwerken. Het verdriet kan thuis beleefd worden en eventuele complicaties van een curettage worden vermeden (zie curettage). Als u hiervoor kiest, is het verstandig om met de huisarts of de verloskundige te overleggen hoe lang u zult afwachten. Afwachten kan medisch gezien geen kwaad en heeft geen gevolgen voor een nieuwe zwangerschap. Als u later besluit toch een curettage te willen, kunt u daar alsnog voor kiezen.

Adviezen

Een miskraam is niet tegen te houden, niet met medicijnen en ook niet met rust. Als het bloedverlies toeneemt of u krijgt menstruatie-achtige pijn, zorg dan dat er iemand in de buurt is bij wie u zich veilig voelt. Als het bloedverlies of de krampen (tijdelijk) hevig zijn, is steun van een vertrouwd iemand belangrijk. Bij menstruatie- of weeënachtige pijn kunt u een pijnstiller nemen (bij voorkeur paracetamol). Het afgestoten weefsel hoeft u niet te bewaren. Verder onderzoek van het weefsel is niet zinvol.

Als u een rhesus negatieve bloedgroep heeft, is het van belang dat u na een miskraam van 10 weken zwangerschap, een injectie krijgt met anti-D immunoglobuline (liefst binnen 48 uur na her verliezen van de vrucht, maar binnen 2 weken is ook nog zinvol). Dit is om te voorkomen dat uw lichaam antistoffen maakt die bij een volgende zwangerschap bloedarmoede bij uw baby zouden kunnen veroorzaken.

Bel de praktijk:

Als u vragen heeft of ongerust bent, kunt u bellen met de praktijk. Neem direct contact op bij een van de volgende verschijnselen:

• als het bloedverlies erg hevig is;
• als de buikpijn toeneemt en voortdurend aanwezig is;
• als u koorts krijgt (boven de 38 graden) tijdens of na de miskraam.

Controle

Kom een week na het begin van het bloedverlies voor controle.

• Als het bloedverlies inmiddels is gestopt en bij het inwendig onderzoek blijkt dat de baarmoedermond weer gesloten is, is de miskraam voorbij (compleet).
• Als het bloedverlies nog niet is verminderd, dan is het verstandig een echo-onderzoek te doen om te controleren of de vrucht is afgestoten en er geen weefselresten in de baarmoeder zijn achtergebleven. Als de baarmoeder nog niet leeg is, zijn er twee mogelijkheden: afwachten of een curettage.

  • Verder afwachten tot al het weefsel vanzelf wordt afgestoten en de bloeding vanzelf ophoudt;
  • Curettage: een ingreep waarbij onder verdoving het zwangerschapsweefsel via de vagina en baarmoederhals wordt verwijderd, waarna de bloeding vanzelf ophoudt.

Curettage

Als eenmaal zeker is dat het vruchtje niet meer leeft, vinden sommige vrouwen het moeilijk om af te wachten tot het vanzelf wordt afgestoten en de bloeding weer ophoudt. In emotioneel en in praktisch opzicht kan het vervelend zijn als u niet kunt voorspellen wanneer de miskraam op gang komt en de bloeding ophoudt. Lichamelijk kan het zwaar zijn als het bloedverlies lang aanhoudt. Wanneer u niet langer wilt wachten, kunt u met de huisarts of verloskundige overleggen om een curettage te laten doen. Er zijn ontwikkelingen om de miskraam op te wekken met medicijnen, maar deze methode wordt nog niet aangeraden.

Wat gebeurt er bij een curettage?

Bij een curettage wordt de baarmoeder via de vagina en de baarmoedermond met een dun slangetje leeggezogen of met een soort lepel schoongemaakt. Als alle weefselresten zijn verwijderd, houdt de bloeding vanzelf binnen enkele dagen op.Een curettage is een ingreep die 5 tot 10 minuten duurt. U krijgt een korte narcose en merkt dan niets van de ingreep. In sommige ziekenhuizen kunt u kiezen voor een plaatselijke verdoving: via de vagina wordt de baarmoedermond met een paar injecties verdoofd. Vaak krijgt u daarbij ook een rustgevend middel, waardoor u tijdelijk wat slaperig en suf bent. Bij deze tweede methode voelt u wel wat pijn, maar deze is over het algemeen goed te verdragen. U kunt dezelfde dag weer naar huis.

Bij een curettage is er een kleine kans op complicaties (infectie, hevig bloedverlies of verwonding) waardoor verdere behandeling nodig is. Zie voor meer informatie hierover www.nvog.nl.

Na een miskraam

Een miskraam is vaak erg ingrijpend. Gevoelens van verdriet, boosheid en rouw kunnen ontstaan. Neem de tijd om dit te verwerken. Er is geen reden om u schuldig te voelen of u te schamen. Probeer erover te praten met iemand die u vertrouwt, dat lucht vaak op. U kunt natuurlijk ook op het spreekuur komen.

Hoe gaat het verder?

Na een miskraam mag u gewoon weer zwanger worden. Gelukkig verloopt een volgende zwangerschap meestal goed.

Heeft u nog vragen?

Als u na het lezen van deze brief nog vragen heeft, kunt u bellen of een afspraak maken voor op het spreekuur.